گل پامچال این است, نه آن!
استکهلمیان – از کارهای ناپسندی که برخی از به اصطلاح هنرمندان دست به آن میزنند دزدی از ثمره کار دیگران است که نام آن را نیز "بازخوانی" گذاشته اند. به عبارت دیگر, شبه هنرمندانی که خود قابلیت خلاقیت ندارند بصورت قارچ  و انگل عمل میکنند, حاصل کار شاعر, آهنگساز و هنرمند مجبوب دیگری  را که برخی از آنها حتی در قید حیات هم نیستند بدون اجازه از آنها و یا وارثین قانونیشان میدزدند, وارد "آلبوم" خود میکنند و سپس به با اهداف تجاری به فروش میرسانند.  

برخی از این سارقین بیگانه با فرهنگ ایران حتی از این نیز فراتر میروند و آهنگها و ترانه های زیبای محلی و فولکلوریک ایران اعم از آذری, کردی, گیلکی, مازندرانی, بلوچی, لری وووو را نیز به سرقت میبرند, به "فارسی" تبدیل میکنند و سپس بعنوان بخشی از "آلبوم" خود بیرون میدهند.

چنین تجاوزاتی به فرهنگ ایران در زمان رژیم گذشته  غیر قانونی بود و کمتر کسی هم جرات استفاده بدون اجازه از خالقین این آثار هنری را به خود میداد. اما در طی سالهای اخیر بسیاری از هنرمندان بزرگ ایران قربانی این سرقت فرهنگی شده اند. از شادروانان دلکش و گیتی گرفته تا پاینده یادان فرهاد و فریدون فروغی که تنها چند مثال کوچک در این زمینه هستند. حتی هنرمندان زنده و حاضری از قبیل بزرگ بانوی آواز ایران مرضیه  و یا  بانو سیمین غانم  نیز از شر این سارقان فرهنگی در امان نمانده اند.

دست اندرکاران آن بخش از رسانه های ایرانی که کارشان حساب و کتاب دارد و اصولا  قابلیت درک چنین مسائلی را دارند همواره از پخش این کارهای به سرقت رفته از هنرمندان محبوب ایران در رسانه های خودشان خودداری میکنند.

 یکی از این آهنگهای بی اندازه زیبا, آهنگ گیلکی "گل پامچال" است که امروزه تقریبا هیچ کسی نه هنرمند خواننده آن را میشناسد و نه یادی از او میکند.

ترانه "گل پامچال" اولین بار 51 سال قبل در سال 1332 (1956) به زبان گیلکی توسط خواننده ای بنام "روحبخش" خوانده شد که پس از گذشت بیش از نیم قرن کماکان ترانه روز است. اما ترانه ای که هنرمند اصلی خواننده آن به دست فراموشی سپرده شده و این آهنگ نیز بازیچه دست سارقان فرهنگی قرار گرفته است و این روزها هر کسی به هر شکلی که مایل است آن را میخواند, بدون اینکه یادی از هنرمندی که روزگاری آن را خوانده است نماید.

"روحبخش" را نباید با خواننده خوش صدای دیگری بنام "روحپرور" که حدود 20 سال پس از او و در دهه 1350 در ایرن گل کرد و ترانه های به یاد ماندنی دیگری از خود بجای گذاشت اشتباه نمود.

"روحبخش" که امروزه دیگر یادی از او نیست در سال 1287 (1909) متولد شد و در سال 1368 (1990) در سن 81 سالگی درگذشت. از او از جمله صفحه ای باقی مانده که آهنگ "گل پامچال" یکی از آنهاست.  از جمله ترانه های دیگر او میتوان به کبوتر بهشتی, گله از تو, آواز دشتی, عاشق و شیدا و موسم گل نام برد.

بخشی از شعر ترانه ی "موسم گل" (که شاهکار جاودانه دیگری از شادروان روحبخش است) بر مزار وی در امامزاده طاهر کرج حک شده است:

شکست عهد من و گفت هر چه بود گذشت
به گریه گفتمش آری ولی چه زود گذشت
بهار بود و تو بودی و عشق بود و امید
بهار رفت و تو رفتی و هر چه بود گذشت

پیوندهای مربوط
ترانه "گل پامچال" با صدای جاودانه روحبخش
ترانه "موسم گل" با صدای جاودانه روحبخش

اشاره کنیم شعر ترانه "گل پامچال" از ایرج دهقان و تنظیم کننده آهنگ آن نیز عباس شاپوری است.